У Речыцкім раёне ідзе масавая вырубка лесу пад будаўніцтва ваеннага палігона

Першыя звесткі пра магчымае будаўніцтва маштабнага ваеннага аб’екта на мяжы Рэчыцкага і Гомельскага раёнаў з’явіліся яшчэ ў 2023 годзе. Тады маніторынгавыя групы зафіксавалі перамовы па вырабе картаграфічнай асновы для будучага палігона, а аналітыкі выказалі здагадку, што месцам будоўлі стане лясны масіў у раёне вёсак Борхаў і Якімаўка.

Чытайце таксама: Пад Гомелем будуюць свінакомплекс на 100 тысяч галоў: што гэта значыць для экалогіі?

Доўгі час праект заставаўся непацверджаным, пакуль у сярэдзіне 2025 года працэс не перайшоў у практычную плоскасць. Тагачаснае камандаванне сіламі спецыяльных аперацый афіцыйна заявіла пра планы размяшчэння ў Гомельскай вобласці новай 37-й асобнай дэсантна-штурмавой гвардэйскай брыгады.

Менавіта для яе патрэб пачалося ўзвядзенне ваеннага гарадка каля вёскі Прыбор, а палігон у Рэчыцкім раёне стаў лагічным працягам гэтай стратэгіі ўзмацнення паўднёвага кірунку.

Сёння касмічныя здымкі сістэмы Sentinel пацвярджаюць, што прасекі ўжо расцягнуліся з усходу на захад на шэсць з паловай кіламетраў, і працэс вырубкі лесу працягваецца ў інтэнсіўным тэмпе, паведамляе «Флагшток».

Фінансавы маштаб і інфраструктурная падрыхтоўка

Падрыхтоўка пляцоўкі каля чыгуначнай станцыі Якімаўка ўвайшла ў актыўную фазу ў пачатку 2026 года, калі ў сістэме дзяржаўных закупак з’явіліся тэндары на паслугі па вырубцы лесу і карчаванні пнёў.

Гэта ўжо трэцяя чарга будаўніцтва, якая ўключае стварэнне складанай інжынерна-транспартнай інфраструктуры. Маштаб праекта ўражвае сваімі лічбамі: калі раней на падрыхтоўку тэрыторыі для ваеннага гарадка ў Прыборы выдаткоўвалі каля паўтара мільёна рублёў, то на бягучыя работы па вырубцы лесу ў Рэчыцкім раёне сумарна выдзелена ўжо больш за шаснаццаць мільёнаў.

Паводле дзяржаўнай інвестыцыйнай праграмы, асноўныя выдаткі яшчэ наперадзе: у 2027 і 2028 гадах на аб’ект плануюць накіраваць амаль чатырыста мільёнаў рублёў.

Гэта сведчыць пра тое, што на месцы лесу з’явіцца не проста часовае тактычнае поле, а капітальны комплекс з адміністрацыйнымі зонамі, вучэбнымі тэрыторыямі і пад’язнымі шляхамі ад чыгуначнай станцыі. Пры гэтым усе работы суправаджаюцца строгімі пагадненнямі аб канфідэнцыяльнасці, дзе за разглашэнне дэталяў праекта прадугледжаны вялікія штрафы.

Чытайце таксама: «Выйшла пагуляць, а парку ўжо амаль няма»: у парку «Мядзвежына» заўважылі вырубку дрэваў

Гідралагічны ўдар па басейне Дняпра

Знішчэнне ляснога масіву такой плошчы непазбежна адаб’ецца на экалогіі ўсёй Гомельскай вобласці, якая і так пакутуе ад кліматычных зменаў. Абраны рэгіён знаходзіцца ў непасрэднай сувязі з басейнам Дняпра, дзе лес выконвае функцыю натуральнай «губкі», якая рэгулюе ўзровень грунтавых вод і ўтрымлівае вільгаць у глебе.

Вырубка на адлегласці больш за шэсць кіламетраў парушае гэты механізм, ствараючы эфект «хуткага сцёку». Падчас вясенніх паводак або моцных дажджоў вада будзе імгненна сыходзіць у нізіны, не затрымліваючыся ў лясным подсціле. Гэта пагражае жыхарам навакольных вёсак знікненнем вады ў калодзежах і паступовым асушэннем дробных рэк і крыніц, што ў перспектыве прывядзе да крытычнага пагаршэння якасці пітнай вады і дэградацыі мясцовых прыродных ландшафтаў.

Пясчаная эрозія і разбурэнне экасістэмы

Асаблівасць Рэчыцкага раёна заключаецца ў перавазе пясчаных глебаў, якія без ахоўнага пласта лесу становяцца надзвычай неўстойлівымі. Знішчэнне каранёвай сістэмы дрэў і поўнае карчаванне пнёў агаляюць пясок, робячы яго ўразлівым для ветравой эрозіі. Гэта можа прывесці да ўзнікнення пылавых бур, засыпання меліярацыйных каналаў і пагаршэння стану суседніх сельскагаспадарчых угоддзяў.

Больш за тое, масіў каля Якімаўкі з’яўляўся ключавым экалагічным калідорам для міграцыі жывёл. Будаўніцтва палігона, пастаянны шум ад стрэлаў і рух цяжкай тэхнікі зробяць гэтую тэрыторыю непрыдатнай для пражывання дзікіх відаў. У выніку буйныя капытныя будуць вымушаны шукаць новыя шляхі, што непазбежна павялічыць колькасць выхадаў жывёл на аўтатрасы і прывядзе да росту колькасці сур’ёзных ДТЗ.

Чытайце таксама: Чаму на беларускіх дарогах усё больш ДТЗ з удзелам лосяў? Эксперт дала адказ

Доўгатэрміновыя наступствы мілітарызацыі

Работы па падрыхтоўцы пляцоўкі павінны былі завяршыцца да красавіка 2026 года (аднак, паводле інфармацыі «Флагштока», працягваюцца дагэтуль), пасля чаго пачнецца этап капітальнага будаўніцтва. Аднак экалагічны кошт гэтага праекта будзе адчувацца дзесяцігоддзямі.

Створаная на месцы лесу «мёртвая зона» паскорыць працэсы змянення мікраклімату ў раёне, спрыяючы павышэнню летніх тэмператур і агульнай засушлівасці рэгіёна. Будаўніцтва ваеннага палігона ў Рэчыцкім раёне — гэта не толькі пытанне абароннай інфраструктуры, але і сур’ёзны выклік для прыроднай бяспекі ўсёй Гомельшчыны.

Закрытасць праекта і адсутнасць грамадскага абмеркавання толькі паглыбляюць рызыкі, бо маштабная экалагічная шкода наносіцца без уліку меркавання мясцовай супольнасці і незалежнай экспертызы.

Чытайце таксама: «На месцы лесу — жылы комплекс». Беларусы абураюцца вырубкай дрэў у Калодзішчах і стварылі петыцыю